MES implementatie
Een succesvolle MES-implementatie vraagt om meer dan alleen de juiste software. De grootste uitdaging zit vaak in het vertalen van productieprocessen naar een oplossing die aansluit op de dagelijkse praktijk. Een goede voorbereiding, een duidelijke projectaanpak en betrokkenheid van de organisatie zijn daarbij essentieel.
Op deze pagina leest u welke stappen een MES-implementatie omvat, welke valkuilen u kunt voorkomen en welke factoren bepalend zijn voor een succesvol project.
Nog niet bekend met de mogelijkheden van een MES? Lees eerst meer over wat een MES-systeem is voordat u start met een implementatietraject.
Een Manufacturing Execution System (MES) vormt de brug tussen de werkvloer en uw ERP-systeem. Met een MES-systeem krijgt u realtime inzicht in productieprocessen, machineprestaties, kwaliteit en planning. Toch blijkt in de praktijk dat veel MES-projecten hun doelstellingen niet behalen door onvoldoende voorbereiding, beperkte betrokkenheid van gebruikers of een gebrek aan integratie met bestaande systemen.
Meer weten over wat een MES-systeem precies is? Lees eerst: Wat is een MES-systeem?
Ignify helpt productiebedrijven bij een succesvolle MES implementatie. Door onze ervaring met zowel ERP- als MES-projecten begrijpen wij de volledige informatieketen binnen een productieomgeving. Hierdoor realiseren wij implementaties die niet alleen technisch werken, maar ook daadwerkelijk bijdragen aan betere prestaties op de werkvloer.
Een MES implementatie is het proces waarbij een Manufacturing Execution System wordt geselecteerd, ingericht, gekoppeld en in gebruik genomen binnen een productiebedrijf.
Het doel van een MES-systeem is om realtime inzicht te geven in:
Door productiegegevens direct vanaf de werkvloer vast te leggen ontstaat één betrouwbare bron van informatie voor operators, planners, teamleiders en management.
Veel productiebedrijven werken nog met Excel-lijsten, papieren formulieren of losse registratiesystemen. Hierdoor ontbreekt realtime inzicht in de prestaties van de productieomgeving.
Signalen dat uw organisatie klaar is voor MES
Een MES-oplossing lost deze problemen op door informatie rechtstreeks vanaf de werkvloer te verzamelen en beschikbaar te maken voor de gehele organisatie. Lees hoe dit in praktijk is gegaan bij Cérélia.
Een MES-implementatie begint niet bij de inrichting van software, maar bij het begrijpen van productieprocessen. Door vooraf processen, informatiestromen en doelstellingen goed in kaart te brengen, ontstaat een solide basis voor een succesvolle implementatie en een hogere acceptatie binnen de organisatie. Een MES-consultant van Ignify kan u helpen bij deze analyse fase.
1. Analyse van processen
2. Ontwerp en procesoptimalisatie
3. Configuratie en integratie
4. Testen en gebruikersacceptatie
5. Livegang en continue optimalisatie
Elke succesvolle implementatie begint met een grondige analyse van de huidige situatie. Tijdens deze fase worden de huidige productieprocessen, informatiestromen en knelpunten in kaart gebracht. Ook wordt vastgesteld welke bedrijfsdoelstellingen met de MES implementatie moeten worden bereikt.
Hierbij kijken we onder andere naar:
Deze analyse vormt de basis voor het verdere project.
Op basis van de analyse wordt het toekomstige proces ontworpen. Een MES implementatie biedt een uitstekend moment om bestaande werkwijzen kritisch te evalueren. Inefficiënte processen kunnen worden verbeterd voordat deze worden geautomatiseerd.
Belangrijke onderwerpen zijn:
Tijdens deze fase wordt het systeem ingericht en worden eventuele maatwerkcomponenten ontwikkeld. Het MES-systeem wordt ingericht en gekoppeld aan bestaande systemen zoals ERP, WMS, kwaliteitsmanagementsystemen en machines op de werkvloer.
Voorbeelden:
Voordat het systeem live gaat worden alle processen uitvoerig getest. Gebruikersacceptatie is één van de belangrijkste succesfactoren binnen een MES implementatie. Operators, planners en kwaliteitsmedewerkers moeten actief betrokken worden bij het testen van processen en schermen.
Hierbij worden onder andere gecontroleerd:
Na ingebruikname begint de belangrijkste fase: adoptie door de gebruikers. Een succesvolle livegang is niet het eindpunt van een MES implementatie. Na ingebruikname ontstaat vaak nieuw inzicht in productieprocessen, waardoor verdere optimalisaties mogelijk worden.
Wij begeleiden productiebedrijven bij:
In deze fase willen we per lijn de volgende dingen bereiken:
Operators bepalen uiteindelijk het succes van het systeem. Hun betrokkenheid vanaf de start is essentieel.
Een MES-project is vooral een procesverbeteringsproject en niet uitsluitend een IT-project.
Zonder concrete KPI's is het lastig om succes te meten.
Verkeerde stamgegevens leiden direct tot verkeerde rapportages.
Een MES-systeem levert de meeste waarde wanneer het volledig geïntegreerd is met ERP.
Een MES-systeem en ERP-systeem vullen elkaar aan.
ERP ondersteunt onder andere:
Samen zorgen beide systemen voor een volledig digitaal productieproces.
De kosten van een MES implementatie kunnen sterk variëren, afhankelijk van de omvang van de productieomgeving, het aantal gebruikers, de gewenste functionaliteiten en de mate van integratie met bestaande systemen. Een MES-systeem is geen standaard softwarepakket dat eenvoudig wordt geïnstalleerd; iedere productieomgeving heeft unieke processen, machines en informatiebehoeften.
Bij een MES implementatie moet niet alleen rekening worden gehouden met de softwarelicenties, maar ook met analyse, configuratie, integraties, testen, training en ondersteuning na livegang.
De totale investering wordt onder andere bepaald door:
Hoe complexer de productieomgeving, hoe uitgebreider het implementatietraject doorgaans zal zijn.
Hoewel iedere situatie anders is, kunnen onderstaande bedragen als indicatie dienen:
Type organisatie Indicatieve investering
Kleine productieomgeving: €25.000 - €75.000
Middelgroot productiebedrijf: €75.000 - €250.000
Grote of multi-site productieorganisatie: €250.000+
Deze bedragen zijn inclusief implementatie, configuratie en projectbegeleiding. Eventuele hardware, machinekoppelingen of aanvullende softwarelicenties kunnen hier nog bovenop komen.
Een MES implementatie moet niet uitsluitend worden gezien als een kostenpost, maar vooral als een investering in efficiëntie, kwaliteit en inzicht. Productiebedrijven realiseren vaak voordelen zoals:
Afhankelijk van de uitgangssituatie kan de terugverdientijd van een MES implementatie variëren van één tot enkele jaren.
De grootste kostenpost bij veel MES-projecten ontstaat niet door de software zelf, maar door vertragingen, onvoldoende gebruikersacceptatie of een gebrek aan voorbereiding. Een duidelijke projectaanpak, betrokkenheid van de werkvloer en een goede afstemming met ERP en andere bedrijfssystemen zijn daarom essentieel voor een succesvolle MES implementatie.
Wilt u inzicht krijgen in de verwachte investering voor uw organisatie? Neem contact op voor een vrijblijvende inventarisatie van uw productieprocessen en automatiseringsbehoeften.
Een middelgrote producent van bakkerijproducten kampte met een gebrek aan realtime inzicht in de productie. Productiegegevens werden handmatig geregistreerd op papier en vervolgens verwerkt in spreadsheets. Hierdoor kostte het veel tijd om prestaties te analyseren, afwijkingen te signaleren en rapportages op te stellen.
Daarnaast stelde de voedingsmiddelenindustrie steeds hogere eisen aan traceability, kwaliteitsregistratie en voedselveiligheid. Het bedrijf zocht daarom naar een oplossing om productiegegevens automatisch vast te leggen en beter inzicht te krijgen in de prestaties van de fabriek.
De organisatie wilde:
Bovendien moest de oplossing aansluiten op bestaande processen zonder de dagelijkse productie te verstoren.
Tijdens de MES implementatie werd eerst een analyse uitgevoerd van de bestaande productieprocessen, informatiestromen en rapportagebehoeften. Vervolgens werd een gefaseerde implementatie uitgevoerd waarbij de belangrijkste productielijnen als eerste werden aangesloten.
Het MES-systeem werd gekoppeld aan het ERP-systeem zodat productieorders automatisch beschikbaar kwamen op de werkvloer. Operators konden productiegegevens digitaal registreren, terwijl machinegegevens automatisch werden verzameld voor monitoring en rapportagedoeleinden.
Daarnaast werden dashboards ingericht voor productie, kwaliteit en management, waardoor actuele informatie direct beschikbaar werd voor alle betrokken afdelingen.
De aanpak die hierboven wordt beschreven is vergelijkbaar met onze MES-implementatie bij Cérélia, waarbij productiegegevens automatisch beschikbaar werden gemaakt voor zowel de werkvloer als het management.
Na de implementatie beschikte het bedrijf over realtime inzicht in de productieprestaties en kon sneller worden gestuurd op afwijkingen en verbeteringen.
De organisatie realiseerde onder andere:
Door de integratie van MES en ERP ontstond één centrale informatieketen van planning tot uitvoering. Hierdoor werden processen efficiënter, nam de administratieve belasting af en kreeg het management beter inzicht in de prestaties van de fabriek.
Een belangrijke succesfactor van deze MES implementatie was de actieve betrokkenheid van operators, planners en kwaliteitsmedewerkers vanaf de start van het project. Hierdoor sloot de oplossing goed aan op de dagelijkse praktijk en werd een hoge gebruikersacceptatie gerealiseerd.
Voor productiebedrijven in de voedingsmiddelenindustrie kan een MES implementatie een belangrijke stap zijn richting meer efficiëntie, betere traceability en datagedreven besluitvorming.
Geschreven door Joost Reijnders
MES- en ERP-specialist | 15+ jaar ervaring met MES-selecties en implementaties binnen productiebedrijven.
Laatst bijgewerkt: 25 juni 2026
Inhoudsopgave
MES implementatie voor productiebedrijven
MES SELECTIE
MES FUNCTIONALITEIT
Een succesvolle MES-implementatie
begint met de juiste keuze
Bij Ignify begeleiden we productiebedrijven onafhankelijk bij de selectie, implementatie en optimalisatie van MES-systemen. Dankzij onze kennis van ERP, MES en de voedingsmiddelenindustrie helpen we organisaties de oplossing te kiezen die het beste aansluit op hun processen en doelstellingen.
Onafhankelijk
softwareadvies
Wij vergelijken leveranciers en oplossingen op basis van uw processen en doelen- niet op basis van een voorkeurs-oplossing.
ERP én MES
expertise
We kijken naar de volledige informatieketen, van ERP tot de productievloer.
Focus op productiebedrijven
Onze consultants begrijpen productieprocessen en de uitdagingen waar uw organisatie dagelijks mee te maken heeft.
Specialist in de voedingsmiddelenindustrie
We kennen de eisen op het gebied van traceability, kwaltieti en compliance zoals HACCP, BRCGS en IFS.
Van selectie tot implementatie
We begeleiden het volledige traject: van analyse en softwareselectie tot een succesvolle implementatie en nazorg.